Πάσχα στον Άγιο Αδριανό (Κατσίγκρι) Ναυπλίου

Οι προετοιμασίες για το Πάσχα, ή τη Λαμπρή, όπως την έλεγαν, ξεκινούσαν με το άσπρισμα. Αγόραζαν ασβέστη (χωρή) και άσπριζαν τα σπίτια μέσα και έξω. Τα δάπεδα των σπιτιών ήταν από χώμα. Έφτιαχναν πηλό και σε τακτά χρονικά διαστήματα έκαναν επάλειψη. Τις αυλές, που ήταν μεγάλες και τις λέρωναν οι κότες και τα υπόλοιπα κατοικίδια ζώα, τις σκούπιζαν με θυμάρι. Ο πατέρας έπαιρνε τα παπούτσια των παιδιών που είχαν χαλάσει και τα πήγαινε στον τσαγκάρη (μπαλωματή). Μπαλωματής στο χωριό ήταν ο Ανάστασης Αναγνωστόπουλος ή μάστρο - Αναστάσης.

Στολισμός Επιταφίου γύρω στα 1970.

Τη Μεγάλη Εβδομάδα έφτιαχναν τα πασχαλινά κουλούρια και τα γαλο-κούλουρα που τα έτρωγαν και για ψωμί. Τη Μεγάλη Πέμπτη έβαφαν τα κόκκινα αυγά και τη Μεγάλη Παρασκευή οι κοπέλες του χωριού ξεκινούσαν από το πρωί το στόλισμα του επιτάφιου.


Το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής, όλο το χωριό πήγαινε στον επιτάφιο. Οι άντρες της μεγάλης ηλικίας πήγαιναν ο καθένας στη δική του θέση, στο δικό του στασίδι. Αυτό δεν το παραβίαζε κανείς. Το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου πήγαιναν να κοινωνήσουν ή να μεταλάβουν, όπως έλεγαν. Πήγαιναν τμηματικά, γιατί δεν είχαν όλα τα παιδιά παπούτσια. Πήγαιναν μερικά πρώτα, γυρνούσαν και μετά πήγαιναν τα υπόλοιπα.

Το Μεγάλο Σάββατο έσφαζαν τα αρνιά, τα έγδερναν και το απόγευμα έπαιρναν τα δέρματα και τα πήγαιναν στην εκκλησία. Ο παπάς με τους επιτρόπους τα πουλούσαν και με τα χρήματα που έπαιρναν συντηρούσαν την εκκλησία. Το βράδυ της Ανάστασης τα αγόρια έπαιρναν μαζί τους από ένα αυγό και ένα κουλούρι. Με το Χριστός Ανέστη που έλεγε ο παπάς έβγαιναν έξω, τσούγκριζαν τα αυγά και τα έτρωγαν γιατί η μεγάλη νηστεία τα έκανε να μη μπορούν να περιμένουν. Γυρνώντας από την εκκλησία, η μάνα είχε έτοιμη τη μαγειρίτσα και όλη η οικογένεια έτρωγε.

Ανήμερα το Πάσχα έβαζαν ψητό στο φούρνο και το μεσημέρι καθόταν η οικογένεια στο τραπέζι. Ο παππούς έπαιρνε το μαχαίρι και έβγαζε προσεκτικά την πλάτη του αρνιού. Από την πλάτη του αρνιού έβλεπαν αν θα είχαν χαρά, αρρώστια ή και θάνατο. Τρώγοντας και πίνοντας κρασί έρχονταν στο κέφι. Όλο το χωριό μαζευόταν στο προαύλιο της εκκλησίας και ξεκινούσε το γλέντι με τα πασχαλινά τραγούδια.

Σήμερα Χριστός Ανέστη

Σήμερα Χριστός Ανέστη
μες στους ουρανούς ευρέθη
σήμερα και οι παπάδες
με κεριά και με λαμπάδες.

Σήμερα τα παλικάρια
στέκονται σαν τα λιοντάρια
σήμερα και τα κορίτσια
στέκονται σαν κυπαρίσσια.
Σήμερα κι οι παντρεμένες
είναι λαμπροφορεμένες.

Του μπροστινού θέλω να πω

Του μπροστινού θέλω να πω
ωραίο τραγουδάκι
γιατί είναι το κορμάκι του
σαν το κυπαρισσάκι.

Τράβα το χορό με νάζι γιατί
είσαι ωραίος και σου μοιάζει.
Τράβα το χορό με νιότη
όμορφε Κατσιγκριώτη.
Τράβα το πανάθεμα σε
τα σκαρπίνια μη φοβάσαι.

Να’ μουνα και τι να’ μουνα
μαντήλι του χεριού σου
κορδέλα του καπέλου σου
κλειδί του ρολογιού σου.
Να’ μουνα στη γη βελόνι
να πατάς να σ’ αγκυλώνει.

Γιορτή Μυροφόρων Δεκαετία του 50.

Εορτή των Μυροφόρων στο μοναστήρι Αγ. Δημήτριος.

Μετά το Πάσχα, στη γιορτή των Μυροφόρων ανέβαιναν στα γαϊδουράκια και άλλοι με τα πόδια και πήγαιναν στη Μονή Καρακαλά. Το μοναστήρι ήταν ανδρικό, μετά το 1960 όμως έγινε γυναικείο. Μετά τη Θεία Λειτουργία έπαιρναν τα φαγητά που είχαν φέρει μαζί τους, κάθονταν κάτω από τα δέντρα, έτρωγαν και έπιναν. Γλεντούσαν ως το απόγευμα και ξεκινούσαν έπειτα για το χωριό.

Πηγή

• Βασίλης Ι. Παπαμιχαλόπουλος, « Ένα χωριό γράφει την ιστορία του, Κατσίγκρι – Άγιος Αδριανός », Έκδοση, Δημοτικό σχολείο Αγίου Αδριανού, 2002.

Επιτάφιος Αγίου Νικολάου (κεντρική εκκλησία) 2009



Επιτάφιος στο εξωκλήσι Άγιου Αδριανού 2009 (2 χιλ. Ανατολικά του ομώνυμου χωριού)

ΝΥΧΤΑ
Νύχτα μου στη γαλήνη σου
θέλω να ηρεμήσω.
Τώρα που σε κοιτώ και σε θωρώ
προτού σε λησμονήσω.

Στου φεγγαριού την αγκαλιά
έγειρα να πλαγιάσω
που με τη λάγνα ομορφιά
μ΄έκανε να ξεχάσω.

Πάρε με νύχτα, πάρε με
με την αστροφεγγιά σου
και σύρε με στα πέλαγα
μακριά στην αγκαλιά σου.

Βαθιά στο μισοπέλαγο
έγειρε ένα αστέρι.
Σαν την καρδιά μου είναι μοναχό
που έπεσε απο χέρι.

Είμαι μονάχος τώρα πια
χάθηκε το αστέρι,
σαν με κοιτάς από ψηλά
στείλε μου άλλο αστέρι.

Δίπλωσε στις φτερούγες σου
αυτή τη μοναξιά μου
και κάνε την αγερικό
μακριά απ΄την καρδιά μου.

Σκύψε μονάχα δυο στιγμές
και δείξε τη στοργή σου,
είμαι σαν κείνες τις σκιες
που σέρνονται μαζί σου.

Νύχτα μη φεύγεις τώρα πια
στάσου για λίγο στάσου,
τ΄αυγερινού τη σιγαλιά
συνήθισα κοντά σου.

Παγκόσμια ημέρα Ποίησης σήμερα (μου το θύμισε η φίλη μου η Redhat) και είπα να αναρτήσω κάτι παλιό. Δυστυχώς ο σύγχρονος άνθρωπος έχει καταντήσει να είναι μηχανή παραγωγής φόρων. Έχει φύγει προ πολλού από τον «πολιτισμό» σ΄όλες τις εκφράσεις του. Ας δώσουμε όλοι κάτι απ΄αυτό που έχουμε.............για το αύριο.

Καθαρή Δευτέρα_ 2009

Πρωϊ-πρωϊ 7,30 πμ. όπως κάθε μέρα συναντηθήκαμε με το φίλο μου το Μίμη, το χωριανό μου...συνοδοιπόρο...να πιούμε καφέ. Η συζήτηση αφορούσε τα έθιμα και τις συνήθειες των ημερών τα παλιά χρόνια. Βοηθός στα πιο ...παλιά ο πατέρας μου, όταν μας είπε οτι όλο το χωριό μαζευόταν στη κεντρική πλατεία και γλεντούσαν τη σημερινή ημέρα....ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ.
Πειράγματα...γέλια...έκαναν μια σύνθεση αγάπης, όπου όλοι ΚΟΙΝΩΝΟΥΣΑΝ (συναθροίζονταν και επικοινωνούσαν).

Ποιητικό πειράγματος
Μπαμ μπούμ τριαλαρέλα
μπαμπ μπούμ κιτσοκανέλλα
και ψηλά στα κορφοβούνια
κουκουβάγιες με κουδούνια.

Μπαμ μπούμ τσιραμαντάνι
σ΄ενα Τούρκικο καζάνι
κάνανε το ραμαζάνι,
τα σταφύλια λιώνανε
τα κοψίδια πέφτανε
το ζουμί εμίνεσκε.

Φουρκαγκέλα δω
φουρκαγκέλα κει,
τα φλυτζάνια τουρνόκολα.

Θύμισες απο κατασκευές που φτιάχναμε μόνοι μας, όπως όλα τα παιχνίδια μας. Κόλες...αλευρόκολες...μυτάρια...σφερδούκλια(είδος φυτού που χρησιμοποιούσαμε στην ουρά για να βαραίνει ο αετός).....και ο αετός έτοιμος.
Βουυυυυυυυυυρ...παρέες...παρέες στο λόφο του χωριού μας, για το πέταγμα....
Αυτά όλα για τότε...
Σήμερα ο φίλος μου ο Μίμης έφτιαξε μια σαΐτα...ολα όπως παλιά...χαρτί...και κουβαρίστρα...τόσο εύκολα.
Την ονομάσαμε ... «ΕΛΛΑΣ» ... και την υψώσαμε στον Αργολικό γλαυκό ουρανό.

ΠΗΛΕΑΣ

Ο τόπος μου

(Άγιος Αδριανός_Ναυπλίου)

Την αγάπη μου για τούτο δω το τόπο, τη σμίλεψα μεσ΄την καρδιά μου.
Σα σε κλειστό ντουλάπι, με λατρεία, με πάθος, με μνήμες και με πίστη.
Τη λατρεία μου για το τόπο μου την ψάχνω στην ιστορία και στους αγώνες των προγόνων μου.
Στα δημιουργήματά τους, στα ιερά χέρια που πελέκησαν πέτρα-πέτρα το χρόνο.
Την αναζητώ στα αρχαία μονοπάτια και στα πηγάδια που κάποτε ξεδίψασαν ήρωες ημίθεοι.
Την ψάχνω στα ερημοκλήσια και στις φιγούρες των μοναχών, που αφιέρωσαν τη ζωή τους στο δημιουργό.


Το πάθος μου τ΄ακούμπησα πάνω στους αρχαίους μύθους...σε ξεχασμένα πλίθινα σπίτια...σ΄αυλόπορτες παλιές...σε γούρνες πέτρινες...σε καλντερίμια με βασιλικούς...σε ρεματιές...στις έρημες βουνοκορφές...στο χρυσαφί της αυγής...στο πορφυρό της δύσης.


Σε μνήμες με παιδικές φιγούρες να τρέχουν μέσα στα χρυσαφένια στάρια του Θαργηλιώνος. Σε μποστάνια και κήπους, να υπερπηδούν πέτρινες μάντρες και κάγκελα φτιαγμένα στο χέρι. Με μυρωδιές απο τους πορτοκαλεώνες καταμεσής στα Ανθεστήρια.


Στο ζεστό αχνιστό ζυμωτό ψωμί του φούρνου της γειτονιάς μας.



Απο τις ιστορίες του παππού μου για τη ζωή και την πατρίδα του...την πατρίδα μου...την πατρίδα μας.


Την πίστη μου τη στηρίζω στα παιδιά μου και στις ψυχές των ανθρώπων, των δικών μου ανθρώπων. Τη στηρίζω στη γνώση γι΄αυτά που έχω να μάθω και να μεταδώσω στα παιδιά μου να τα βλέπω να μεγαλώνουν με ιδανικά, με αξίες και με όνειρα για ένα καλύτερο αύριο. Σ΄όλα τα παιδιά, ώστε να μεταλαμπαδεύσω τη φλόγα της αγάπης μου για τούτο δω το τόπο.


Για την παρακαταθήκη μου...την παρακαταθήκη μας!
Ανθεστηρίων 2009 Μ.Ε. (Μετά Εποχής)
ΠΕΛΑΣΓΟΣ

Ο γλάρος

Μπλε απέραντο μπλε...ουρανός και θάλασσα...τα δυο μπλε του κόσμου μας.
Και κει ψηλά μια λευκή γραμμή σπάει τη μονοτονία.

Πετά μόνος, πλανιέται μεταξύ θάλασσας και ουρανού...λεύτερος, ψάχνει τη μοναξιά, τη γνώση, δοκιμάζει τη μοίρα του, χωρίς να καταθέτει τα όπλα της ζωής, της δικής του ζωής.
Τριγύρω γλάροι πολλοί...προσπαθεί ν΄αγαπήσει,να δώσει, να πάρει, να βρεί ταίρι...να βρεί φίλο. Όμως αυτός ανένταχτος σ΄ένα ταξίδι μοίρας στο άγνωστο......

.....μοναχική σιωπή.

Φωτογραφίες προσωπικό αρχείο___ΠΕΛΑΣΓΟΣ